ISA84,  “yemek kitabı” ya da “emredici standart” dan ziyade tesis sahiplerini güvenlik özellikli sistemin kendi ömrü boyunca her aşaması için kullanabileceğiniz genel bir yaklaşım için tanımlanan bir “performans standardı” dır.

Tesis personeli genellikle danışman mühendislere aşağıdaki soruları sorar::

“Önerilen SIS tasarımı  ISA84 e uygun mu?”

“Önerilen SIS tasarımı SIL gerekliliklerini karşılıyor mu?”

Ne yazık ki, danışmanlık şirketlerinin mühendisleri genellikle bu soruları yanıtlayabilecek bir pozisyonda değildir. Bu nedenle, burada terminoloji ve gerekli açıklamaları verebilecek bazı kavramlara bakalım:

ISA84:  Proses Endüstrisi Güvenlik Uygulamaları Kullanım için Elektrik / Elektronik / Programlanabilir Elektronik Sistemleri (E / E / PES) : Standardın üç bölümü, “Güvenlik Cihazları ile Donatılmış Sistemlerin tasarım, montaj, işletme ve bakım şartlarını” tanımlar.

Güvenlik Özellikli Sistem  (SIS) ( Safety Instrumented System): Bir veya daha fazla tehlikeli durumun oluşma olasılığını azaltmak için proses kontrol ekipmanlarını kullanan bir sistem.

SIS, prosesteki tehlikeler ve halk arasında bir koruma katmanı olarak kullanılır (kötü bir potansiyel tehlike, önleme / koruma için gerekli daha fazla katman)

Güvenlik Özellikli İşlev (SIF) ( Safety Instrumented Function):  Belirli tehlikeli durumun oluşma ihtimalini azaltmak için SIS unsurlarını kullanan bir işlev.

Emniyet Bütünlüğü Seviyesi (SIL) ( Safety Integrated Level ) : Güvenlik sisteminin ( Safety) tehlikeli bir durumu önlemek için harekete geçmesi gerektiğinde başarısız olma olasılığı.

SIF  proses risklerini tolere edilebilir bir seviyede minimize etmeye çalışır. Her  SIF,  SIL analizi sırasında belirli bir SIL’a atanır. Buna göre;

  • SIL 0/yok – en düşük risk
  • SIL 1 – SIF’ların %95’i
  • SIL 2 – SIF’ların %5’i
  • SIL 3 – < 1% ( off-shore platforms veya  nükleer)
  • SIL 4 – en yüksek risk (sadece nükleer endüstride) diyebiliriz

Tehlike ve İşletilebilirlik Analizi (HAZOP) (Hazard and operability study ): Multi-disipliner bir ekip tarafından yürütülen metodik analiz, belirli bir süreç ile ilgili potansiyel tehlikeleri tanımlanması.

Koruma analizi (LOPA) tabakası (Layer of Protection Analysis): Verilen tehlikeli bir durumun ortaya çıkma olasılığını ölçmek için gerçekleştirilen bir değerlendirme.

“Fonksiyonel Güvenlik , yeterli sayıda SIF içeren SIS lar ile gerçekleştirilir.  Tesisin risk analizi her SIF için SIL’ın tanımlanması ile ortaya çıkar.” dersek  terminolojiyi netleştirmiş oluruz sanıyorum.

Devam Edelim;

Önemli yanılgılardan bir tanesi ISA84’ün,  SIF ‘lar için detaylı tasarım gereksinimlerini belirten bir “aşçı kitabı” ya da “emredici standart” olduğudur. Bunun yerine, Süreç Güvenliği Yönetimi (PSM) gereklerine uymak için bir araç olarak İş Güvenliği ve Sağlık İdaresi (OSHA) tarafından tanınan ISA84, tesis sahibininin SIS ‘ı tasarlama, test etme, kurulum, koruma ve ömrü boyunca geliştirmek  için kullanabileceği  genel bir yaklaşımı anlatan bir  “performans standardı”dır.

ISA84 , herhangi bir işlem veya tehlike için bir SIF önermemektedir, herhangi bir özel SIF için herhangi bir spesifik SIL zorunlu kılmamaktadır. Bunun yerine, genel bir yaklaşım sağlar ve belirli bir işlem için tehlikeleri tanımlamak için kullanılabilecek HAZOP gibi çeşitli analitik yöntemler tarif eder.

Başka bir yaygın bir yanlış anlamada ISA84’ün herhangi bir işlem veya sanayi için beklenen veya kabul edilebilir risk seviyesini belirttiğidir. Oysaki risk seviyesini sadece tesis sahibi tanımlayabilir. Bir danışmanlık mühendisinin  “Bizim teklifdeki SIS tasarım ISA84’e uygun mu?”  sorusuna cevap verememesinin temel sebebi de budur.

 

Son olarak, talep edilen bu risk azaltması,  her ilgili  SIF için gerekli güvenlik durumunu belirleyen bir SIL şartnamesine korelasyon yapılabilir. Her SIF’ın SIL değerinin tüm bileşenlere – işlem sensörü, mantık çözücü, son kontrol elemanı – bağımlı olduğunu unutmayın.

Cevaplandırılabilecek tek soru, ” Teklif edilen SIS tasarımı istenen SIL gereklerini karşılıyor mu ? ” şeklinde olabilir , bunun da cevabı belirli SIF’lar için verilebilir.

Kaynak: MavtechGlobal

 

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin!
Lütfen isminizi giriniz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.